Dow Jones Index là chỉ số tính giá trị của 30 công ty cổ phần lớn nhất và có nhiều cổ đông nhất trong nước Mỹ. GM bị loại khỏi cuộc chơi sau nhiều năm làm mưa làm gió và phải chuyển sang giao dịch ở thị trường OTC.

GM buộc nộp đơn bảo hộ phá sản vào ngày 1/6, sau 101 năm tồn tại và phát triển. Ảnh: Reuteres.

Để tránh nguy cơ đổ vỡ hàng loạt trong ngành công nghiệp ôtô, chính quyền tổng thống tiền nhiệm George Bush và nay là Obama đã dành rất nhiều ưu ái đối với người anh cả General Motor – niềm tự hào một thời của người dân Mỹ. Những khoản tiền khổng lồ bơm vào tập đoàn này đã lên tới con số 13,4 tỷ đôla, song cũng chỉ như muối bỏ biển. GM lỗ nặng 30,9 tỷ đôla trong năm tài khóa 2008, và 6 tỷ đôla riêng trong quý I, buộc chính quyền Obama đưa ra tối hậu thư buộc tái cấu trúc trước ngày 1/6 nếu muốn tiếp tục nhận thêm những khoản vay từ gói kế hoạch giải trừ tài sản xấu TARP và một sự bảo trợ cho tồn tại, phát triển sau này. Thời hạn đã hết và không có một tín hiệu nào phát đi cho thấy cuộc đại cách mạng đã diễn ra kể từ khi vị tân thuyền trưởng Fritz Henderson lên chèo lái con tàu đang hấp hối GM trong suốt 2 tháng qua. Theo điều 11 trong bộ luật phá sản Mỹ, chính quyền liên bang có quyền buộc GM phải phá sản kể từ sau ngày 1/6. Đây sẽ là lần thứ hai, một công ty niêm yết trong tổng số 30 cái tên trên Dow Jones Industrial bị khai tử do cơn bão tài chính càn quét qua nước Mỹ lần này. 22/9 năm ngoái, hãng bảo hiểm lớn nhất nước AIG đã bị thế chân bởi cổ phiếu nhà chế biến thực phẩm Kraft Foods, ngay sau khi Chính phủ tiếp quản 80% giá trị cổ phần của hãng nhằm tránh sự đổ vỡ. Theo ông John Prestbo - Chủ tịch sàn Dow Jones, thay thế cho GM không nhất thiết phải là một cái tên trong ngành công nghiệp ôtô, một công ty sản xuất, hay thậm chí tên một công ty công nghiệp. Sẽ không có một quy tắc nào quá khắt khe trong việc lựa chọn một công ty niêm yết trên Dow Index. "Mục đích chính của việc hình thành chỉ số công nghiệp Dow Jones là tạo dựng một bản sao phản ánh sát thực nhất giá trị thị trường của tất cả các ngành nghề trong mọi lĩnh vực kinh doanh – ngoại trừ ngành dịch vụ xã hội và vận chuyển", ông này nói thêm. Chỉ số Dow Jones tách riêng trong việc thu thập số liệu các công ty cung cấp dịch vụ và vận chuyển. Trong nhiều ngày qua, giới đầu cơ cổ phiếu Mỹ đang xôn xao tìm kiếm cái tên xứng đáng thế chân cho GM. 6 tên tuổi dưới đây được nhắc tới nhiều nhất và được xem là đại diện cho mọi lĩnh vực trong nền kinh tế Mỹ. 1. Ford Motor Được nhắc đến như một ứng viên đắt giá nhất trong ngành công nghiệp ôtô Mỹ ở giai đoạn hiện nay. Trên quan điểm của đại bộ phận người dân Mỹ, Ford sẽ là sự thế chân tuyệt vời nhất. Với giá cổ phiếu quanh ngưỡng 5,5 đôla, việc thay thế cho GM (0,75 đôla) sẽ không gây ra xáo trộn quá lớn trong cách tính điểm của chỉ số DJIA. Ban điều hành của Dow Index tỏ thái độ sẵn sàng loại bỏ ngành công nghiệp ôtô Mỹ ra khỏi chỉ số này sau vụ phá sản chấn động của GM. Song với doanh thu trên 100 tỷ đôla mỗi năm, Ford sẽ có đủ sức mạnh làm thay đổi mọi quan niệm, và vượt lên vị trí ứng cử viên sáng giá nhất. 2. Cisco Systems Trong ngành công nghệ, Cisco Systems Inc sẽ là ứng viên hàng đầu với giá trị thị trường lên tới 108 tỷ đôla và doanh thu năm ngoái đạt 39,5 tỷ đôla. Vị CEO John Chambers của công ty lớn nhất hoạt động trong lĩnh vực công nghệ số và cơ sở hạ tầng phục vụ cho truyền thông này tin tưởng rằng, ông có thể giúp giữ vững tốc độ tăng trưởng của hãng ngay cả khi con tàu Cisco Systems rơi vào vùng bão kinh tế như hiện nay. Hiện tại, Cisco đang duy trì chính sách không trả cổ tức và nếu được chọn lên niêm yết, Chambers sẽ phải bắt đầu tính toán đến chuyện chi trả tiền cho cổ đông trong các bản cân đối kế toán hàng quý. 3. PepsiCo Đây cũng sẽ là một đại diện không tồi cho lĩnh vực thực phẩm và đồ uống lên sàn Dow Industrial. Giới đầu tư đã cho rằng Pepsi là cái tên xứng đáng thế chân cho AIG thay vì Kraft Foods, với giá cổ phiếu giao dịch hiện hành trên 50 đôla và giá trị vốn hóa thị trường đạt 79 tỷ đôla. Trong khi giá cổ phiếu Kraft chỉ là 25 đôla và vốn hóa ở mức 37 tỷ đôla. Trong năm 2008, doanh thu của Pepsi đạt 43 tỷ đôla và nếu được chọn niêm yết, Pepsi sẽ là đối thủ đáng gờm nhất của một thành viên khác trong cùng ngành trên DJIA Coca-Cola, với doanh thu chỉ vỏn vẹn 32 tỷ đôla. 4. Target Corp Chuỗi siêu thị bán lẻ lớn thứ hai nước Mỹ nếu được chọn sẽ là cái tên thứ 2 trong lĩnh vực dịch vụ bán lẻ niêm yết trên chỉ số Dow, sau Wal-Mart. Tuy có doanh thu và giá trị vốn hóa thị trường chỉ bằng một phần sáu so với gã khổng lồ Wal-Mart trong năm tài khóa 2008, tuy nhiên, giới đầu tư lại đặt kỳ vọng cao vào sự phát triển của Target trong tương lai, thể hiện qua giá cổ phiếu hiện giao dịch quanh ngưỡng 40 đôla – so với 50 đôla của Wal-Mart. Người Mỹ sẽ cảm thấy ngạc nhiên nếu Target được chọn niêm yết để thay thế GM, những sẽ không quá bất ngờ nếu xét trên quan điểm của giới phân tích chứng khoán. Trong 52 tuần, giá cổ phiếu Target đã biến động rất lớn trong khoảng 25 đôla lên đến mức đỉnh 59,55 đôla. 5. Goldman Sachs Nhiều khả năng ngân hàng này sẽ được chọn để thay cho GM sau ngày 1/6 nếu những nhà điều hành thị trường trên Dow Index muốn đầu tàu dẫn dắt là cổ phiếu khối tài chính, sau khi trước đó Bank of America đã được chọn làm cổ phiếu thay thế cho Altria Group vào tháng 2/2008. Tuy nhiên, giá cổ phiếu này đang ở mức quá cao (trên 140 đôla) so với các đại gia khác cùng ngành. Đây là nguyên nhân chính khiến giới phân tích lo ngại khi khuyến cáo nhà đầu tư mua cổ phiếu trên. Tính chất đầu cơ quá lớn của cổ phiếu này sẽ là một rào cản lớn trong việc định đúng giá trị thực của chỉ số tổng hợp 30 công ty công nghiệp hàng đầu nước Mỹ. Giá trị vốn hóa của Goldman đạt 72 tỷ đôla ngang bằng với Bank of America, song giá cổ phiếu hiện hành lại gấp 12 lần so với BoA (11,27 đôla). 6. Berkshire Hathaway Cái tên được nhắc đến cuối cùng trong danh sách các công ty đủ tầm cỡ có thể thay thế cho GM chính là cổ phiếu tập đoàn đầu tư thuộc sở hữu của tỷ phú Warrant Buffett. Berkshire có giá trị thị trường lên tới 142 tỷ đôla, sẽ là một ứng viên quá lớn đến nỗi nhiều người Mỹ phải tự đặt câu hỏi tại sao đến giờ này Berkshire vẫn chưa được chọn niêm yết DJIA, chứ không phải trong hoàn cảnh bây giờ phải đóng vai một diễn viên thế chân. Tuy nhiên, theo giới đầu cơ phố Wall, cổ phiếu của Warrant Buffet quá mạo hiểm bởi tính chất rủi ro của nó, vốn là một công ty đầu tư tài chính. Tỷ phú người Mỹ đã nhanh chóng trở thành người giàu nhất thế giới năm 2007 và cũng chóng vánh mất đi vị thế dẫn đầu một năm sau đó. Trong quý I/2009, quỹ đầu tư của Berkshire Hathaway lỗ nặng 1,53 tỷ đôla – lần đầu tiên trong 8 năm. Nguyễn Hùng (Theo 247Wallst)